آخرین اخبار

کانال تلگرام

telegram2
خانه / اخبار ویژه / نمازجمعه ۴ آبان صادقیه تهران

نمازجمعه ۴ آبان صادقیه تهران

ارسال شده توسط رویال از تهران

به گزارش سنی دیلی، خطبه هفتصد وهشتاد وپنجمین(۷۸۵) نمازجمعه صادقیه تهران، بتاریخ(۱) تیر ۱۳۹۷برگزار گردید که موضوع خطبه این جمعه نقش فرشتگان در قبال مؤمنان

طبق فرمایش قرآن و روایات ملائکه یا فرشتگان نقش های گوناگونی را ایفا می کنند که بخشی از نقش آنان در ارتباط با انسانها اعم از مؤمنان و کافران هست. در این خطبه نقش آنان را نسبت به گروه مؤمنان را در قرآن وسنت مورد بحث و بررسی قرار می دهیم:
۱) اولین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که : برای مؤمنان درود می فرستند و دعا می کنند: هُوَ الَّذِی یُصَلِّی عَلَیْکُمْ اوست کسى که بر شما درود (رحمت) مى فرستد وَمَلَائِکَتُهُ فرشتگانش [نیز بر شما درود مى فرستند] لِیُخْرِجَکُمْ مِنَ الظُّلُمَاتِ إِلَى النُّورِ تا شما را از تاریکیها بسوی روشنایى بر آورد وَکَانَ بِالْمُؤْمِنِینَ رَحِیمًا}] احزاب:۴۳ [والله متعال به مؤمنان مهربان است. بزرگواران اگر احساس می کنیم در نور ایمان ویقین زندگی می کنیم باید بدانیم که به برکت رحمت خدا و درود فرشتگان است. بقول حافظ شیرازی: //دلا معاش چنان کن که گر بلغزد پای…فرشته‌ات به دو دست دعا نگه دارد//
در روایات صراحتا آمده که فرشتگان به چه کسانی درود می فرستند که در این خطبه برخی از آنها را خدمتتان عرض می کنم:
۱) گروه اول معلمانی اند که به مردم نیکی وخیر را می آموزند: ترمذی روایت می کند که رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: «إنَّ اللَّه وملائِکَتَهُ وأَهْلَ السَّمواتِ والأرضِ«خداوند و فرشتگان او، و اهل آسمانها و زمین حتَّى النَّمْلَهَ فی جُحْرِهَا و حتی مورچه ها در لانه های خود وحتى الحُوتَ ماهی ها در دریا لَیُصَلُّونَ عَلى مُعلِّمِی النَّاسِ الخَیْرْ» ، و بر کسانی که خیر و نیکی را به مردم یاد می دهند درود می فرستند . (ترمذی)
۲) گروه دوم کسانی اند که به مساجد می روند برای ادای نماز به جماعت در جای خود منتظر می نشینند: «المَلائِکَهُ تُصَلِّی عَلَى أَحَدِکُمْ مَا دَامَ فی مُصَلاَّهُ الَّذی صَلَّى فِیهِ مَا لمْ یُحْدِث، تَقُول: اللَّهُمَّ اغْفِرْ لَه، اللَّهُمَّ ارْحَمْهُ» (بخاری) فرشتگان بر یکی از شما دعا می کنند مادامیکه وی در جای نمازش که در آن نماز گزارده باشد، تا لحظهء که بی وضوء نشود، می گویند: اللهم …. خدایا او را بیامرز ومورد رحمتش قرار ده.
۳)گروه سوم کسانی اند که در صف اول یا صفهای جلویی نماز های جمعه وجماعت می نشینند:مسند احمد روایت کرده که رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: «إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ وَمَلَائِکَتَهُ یُصَلُّونَ عَلَى الصَّفِّ الْأَوَّلِ أَوْ الصُّفُوفِ الْأوَل» خداوند و فرشتگان او برای کسانی که در صف اول نماز یا صفهای جلویی هستند درود می فرستند.
۴) گروه چهارم کسانی که فاصله ی میان صفهای نماز را پر می کنند : درسنن ابن ماجه آمده که رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: «إنَّ اللَّهَ وَمَلَائِکَتَهُ یُصَلُّونَ عَلَى الَّذِینَ یَصِلُونَ الصُّفُوفَ وَمَنْ سَدَّ فُرْجَهً رَفَعَهُ اللَّهُ بِهَا دَرَجَهً» «خداوند و فرشتگانش برای کسانی که صفهای نماز جماعت را به هم وصل می کنند درود می فرستند، و هرکس روزنه ای را پر کند، خداوند مقام و منزلت او را یک درجه بالا می برد»
۵) گروه پنجم کسانی اند که سحرخیزند: طبرانی روایت کرده که رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: إِنَّ اللَّهَ وَمَلائِکَتُهُ یُصَلُّونَ عَلَى الْمُتَسَحِّرِینَ «خداوند و فرشتگانش برای سحر خیزان درود می فرستند».( صحیح الجامع)
۶) گروه ششم کسانی هستند که به عیادت و احوالپرسی بیماران می روند: سنن ترمذی روایت کرده که رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: «مَا مِنْ مُسْلِمٍ یَعُودُ مُسْلِمًا غُدْوَهً «هر مسلمانی که در وقت روز بیماری را احوالپرسی کند، إِلَّا صَلَّى عَلَیْهِ سَبْعُونَ أَلْفَ مَلَکٍ حَتَّى یُمْسِیَ خداوند در طول آن روز هفتاد هزار فرشته را برای درود فرستادن بر او بر می گزیند وَإِنْ عَادَهُ عَشِیَّهً و اگر شب به عیادت بیمار برود إِلَّا صَلَّى عَلَیْهِ سَبْعُونَ أَلْفَ مَلَکٍ حَتَّى یُصْبِحَ آن شب تا صبح برایش درود می فرستند و دعا می کنند». وَکَانَ لَهُ خَرِیفٌ فِی الْجَنَّه» و برای او میوه ی چیده شده در بهشت مهیا می گردد.
۲) دومین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که : برای مومنان از خداوند مغفرت و بخشش در خواست می کنند: وَالْمَلَائِکَهُ یُسَبِّحُونَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ و فرشتگان در ارتباط با پروردگارشان به تسبیح و تقدیس مشغول هستند وَیَسْتَغْفِرُونَ لِمَن فِی الْأَرْضِ (شورى:۵) ودر ارتباط با کسانی که در زمین هستند برای آنان درخواست آمرزش می کنند . در سوره ی غافر هم دعای حاملان عرش را آورده که :{الَّذِینَ یَحْمِلُونَ الْعَرْشَ وَمَنْ حَوْلَهُ [کسانى که عرش را حمل مى کنند و آنان که پیرامون آن (عرش) هستند یُسَبِّحُونَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ در ارتباط با پروردگارشان با ستایش تسبیح مى گویند وَیُؤْمِنُونَ بِهِ و به او ایمان دارند وَیَسْتَغْفِرُونَ لِلَّذِینَ آمَنُوا ودر ارتباط با مؤمنان برایشان آمرزش مى خواهند[مى گویند:] رَبَّنَا وَسِعْتَ کُلَّ شَیْءٍ رَحْمَهً وَعِلْمًا پروردگارا، بخشایش و دانش تو همه چیز را فرا گرفته است. فَاغْفِرْ لِلَّذِینَ تَابُوا وَاتَّبَعُوا سَبِیلَکَ پس آنان را که توبه کرده اند و از راه تو پیروى کرده اند، بیامرز. وَقِهِمْ عَذَابَ الْجَحِیمِ (۷) و آنان را از عذاب دوزخ حفظ کن رَبَّنَا وَأَدْخِلْهُمْ جَنَّاتِ عَدْنٍ الَّتِی وَعَدْتَهُمْ پروردگارا، و آنان را به باغهاى جاودانه اى در آور که به آنان وعده داده اى. وَمَنْ صَلَحَ مِنْ آبَائِهِمْ وَأَزْوَاجِهِمْ وَذُرِّیَّاتِهِمْ و [نیز به همان بهشت در آور] هر کس از پدران و همسران و فرزندانشان را که درستکارند. إِنَّکَ أَنْتَ الْعَزِیزُ الْحَکِیمُ (۸) بى گمان تویى که پیروزمند فرزانه اى وَقِهِمُ السَّیِّئَاتِ و آنان را از کیفرها حفظ کن وَمَنْ تَقِ السَّیِّئَاتِ یَوْمَئِذٍ فَقَدْ رَحِمْتَهُ و هر کس را که در آن روز از کیفرها حفظ کنى، در حقیقت به او رحمت آورده اى وَذَلِکَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِیمُ (۹){غافر:۷ – ۹} و این است کامیابى بزرگ.
۳) سومین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که مؤمنان را بشارت می دهند: لَهُمُ الْبُشْرَى فِی الْحَیاهِ الدُّنْیَا وَفِی الآخِرَهِ (یونس آیه ۶۴) اینان در زندگانى دنیا و در آخرت بشارت دارند.بشارت آنان عبارتست از: إِنَّ الَّذِینَ قَالُوا رَبُّنَا اللَّهُ کسانى که گفتند: پروردگارمان خداست ثُمَّ اسْتَقَامُوا آن گاه استوار ماندند. تَتَنَزَّلُ عَلَیْهِمُ الْمَلَائِکَهُ فرشتگان [با این پیام] بر آنان فرو می ایند أَلَّا تَخَافُوا وَلَا تَحْزَنُوا که نترسید و اندوهگین نباشید وَأَبْشِرُوا بِالْجَنَّهِ الَّتِی کُنْتُمْ تُوعَدُونَ (۳۰) و مژده باد بر شما بهشتى که وعده داده مى شدید نَحْنُ أَوْلِیَاؤُکُمْ فِی الْحَیَاهِ الدُّنْیَا وَفِی الْآَخِرَهِ ما در زندگى دنیا و [نیز] در آخرت دوستانتان هستیم.وَلَکُمْ فِیهَا مَا تَشْتَهِی أَنْفُسُکُمْ ۳۰} و شما در آنجا آنچه را که دلتان بخواهد دارید وَلَکُمْ فِیهَا مَا تَدَّعُونَ (۳۱) چ [فصلت:۳۰-۳۱] و هر آنچه که درخواست کنید. خواهید داشت.
همانطوری که فرشتگان به سیدنا ابراهیم – علیه السلام – مژده دادند که بزودی خداوند به او فرزندی صالح ودانا عطا می کند، آنجا که می فرماید: {هَلْ أَتَاکَ حَدِیثُ ضَیْفِ إِبْرَاهِیمَ الْمُکْرَمِینَ (۲۴) [آیا خبر مهمانان گرامى ابراهیم به تو رسیده است؟…تا وَبَشَّرُوهُ بِغُلَامٍ عَلِیمٍ}] ذاریات:۲۴ – ۲۸) و او را به فرزندى دانا مژده دادند
همچنین فرشتگان به سیدنا زکریا – علیه السلام – فرزندی بنام یحیی مژده دادند، خداوند می فرماید:{فَنَادَتْهُ الْمَلَائِکَهُ وَهُوَ قَائِمٌ یُصَلِّی فِی الْمِحْرَابِ پس در حالى که در عبادتگاه نماز مى گزارد، فرشتگان او را ندا دادند که أَنَّ اللَّهَ یُبَشِّرُکَ بِیَحْیَى مُصَدِّقًا بِکَلِمَهٍ مِنَ اللَّهِ وَسَیِّدًا وَحَصُورًا وَنَبِیًّا مِنَ الصَّالِحِینَ}] آل عمران :۳۹ [خداوند تو را به یحیى که تصدیق کننده فیض الهى (عیسى) و سرور و خویشتندار [از رغبت به زنان] و پیامبرى از نیکوکاران است، نوید مى دهد
در صحیح مسلم آمده است: «أَنَّ رَجُلاً زَارَ أَخاً لَهُ فی قَریَهٍ أُخْرَى، شخصی برادر دینی اش را در روستایی دیگر ملاقات کرد. فَأَرْصد اللَّهُ تعالى على مَدْرجَتِهِ ملَکا خداوند فرشته ای را بر مسیر راه او فرستاد. ، فَلَمَّا أَتَى عَلَیْهِ قال: أَیْن تُرید؟ وقتی آن شخص رسید، فرشته از وی پرسید: قصد کجا داری؟ قال: أُرِیدُ أَخاً لی فی هذِهِ الْقَرْیهِ. گفت: در فلان روستا برادر مسلمانی دارم و به دیدارش می روم قال: هَلْ لَکَ علَیْهِ مِنْ نِعْمَهٍ تَرُبُّهَا عَلَیْه؟ فرشته گفت: آیا به تو نیکی کرده است؟ قال: لا، غَیْر أَنِّی أَحْببْتُهُ فی اللَّهِ تعالى،). پاسخ داد: خیر. بلکه بخاطر خدا او را دوست دارم. قال: فَإِنِّی رسول اللَّهِ إِلَیْکَ فرشته گفت: پس بدان که من فرستاده ی خداوند بسوی تو هستم، بأَنَّ اللَّه قَدْ أَحبَّکَ کَما أَحْببْتَهُ فِیهِ» (مسلم) و خداوند می فرماید: همانطور که تو برادر مسلمانت را دوست داری، من نیز تو را دوست دارم.
جبرئیل پیش پیغمبر – صلى الله علیه وسلم – آمد و گفت:یَا رَسُولَ اللهِ هذِهِ خَدِیجَهُ قَدْ أَتَتْ اى رسول خدا! این خدیجه است که دارد مى آید مَعَهَا إنَاءٌ فِیهِ إِدَامٌ أَوْ طَعَامٌ أَوْ شَرَابٌ، و ظرفى از طعام یا شیر در دس-ت دارد فَإِذَا هِیَ أَتَتْکَ فَاقْرَأْ عَلَیْهَا السَّلاَمَ مِنْ رَبِّهَا وَمِنِّی وقتى که به نزد شما رسید سلام پروردگار و سلام مرا به او برسانید وَبَشِّرْهَا بِبَیْتٍ فِی الْجنَّهِ مِنْ قَصَبٍ، لاَ صَخَبَ فِیهِ وَلاَ نَصَبَ و به او مژده بدهید که خداوند قصرى از طلا در بهشت برایش آماده کرده است که نه سروصدا و نه ناراحتى و خستگى در آن وجود دارد».(بخاری ومسلم)
۴) چهارمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که الله متعال فرشتگان را در جنگ علیه کافرانی که به جنگ با خدا می آیند برای یاری وحمایت از مومنان می فرستد:خداوند متعال مؤمنان را بوسیله ی تعداد زیادی از فرشتگان در غزوه ی بدر یاری کرد، همانگونه که می فرماید:{إِذْ تَسْتَغِیثُونَ رَبَّکُمْ آن گاه که از پروردگارتان فریاد مى خواستید فَاسْتَجَابَ لَکُمْ پس [دعاى] شما را پذیرفت [با این مضمون] که: أَنِّی مُمِدُّکُمْ بِأَلْفٍ مِنَ الْمَلَائِکَهِ مُرْدِفِینَ}] انفال:۹[،من با هزار کس از فرشتگان پیاپى یاریگر شما هستم
و می فرماید:{وَلَقَدْ نَصَرَکُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَأَنْتُمْ أَذِلَّهٌ و بى گمان خداوند در [نبرد] بدر در حالى که ناتوان بودید، یاریتان داد. فَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّکُمْ تَشْکُرُونَ (۱۲۳) پس از خدا پروا بدارید باشد که سپاس گویید إِذْ تَقُولُ لِلْمُؤْمِنِینَ أَلَنْ یَکْفِیَکُمْ أَنْ یُمِدَّکُمْ رَبُّکُمْ بِثَلَاثَهِ آلَافٍ مِنَ الْمَلَائِکَهِ مُنْزَلِینَ (۱۲۴) آن گاه که به مؤمنان مى گفتى: آیا برایتان بس نیست که پروردگارتان شما را به سه هزار [نفر] از فرشتگان فرو فرستاده شده [از آسمان] مدد رساند؟بَلَى إِنْ تَصْبِرُوا وَتَتَّقُوا آرى، اگر شکیبایى کنید و پرهیزگارى نمایید وَیَأْتُوکُمْ مِنْ فَوْرِهِمْ و [کافران] با این جوش [و خروش] به سویتان آیند، هَذَا یُمْدِدْکُمْ رَبُّکُمْ بِخَمْسَهِ آلَافٍ مِنَ الْمَلَائِکَهِ مُسَوِّمِینَ (۱۲۵){آل عمران: ۱۲۳ – ۱۲۵ [پروردگارتان شما را به پنج هزار [نفر] از فرشتگان نشانگذار، مدد مى رساند
ابن عباس – رضی الله عنهما – می گوید: رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – در روز غزوه ی بدر فرمود: هَذَا جِبْرِیلُ آخِذٌ بِرَأْسِ فَرَسِهِ عَلَیْهِ أَدَاهُ الْحَرْبِ «این جبرئیل است که لجام اسبش را در دست دارد و ادوات جنگی همراه دارد». (صحیح بخاری)
و می فرماید:{إِذْ یُوحِی رَبُّکَ إِلَى الْمَلَائِکَهِ أَنِّی مَعَکُمْ هنگامى که پروردگارت به فرشتگان وحى مى کرد که من با شما هستم فَثَبِّتُوا الَّذِینَ آمَنُوا پس مؤمنان را ثابت قدم بدارید سَأُلْقِی فِی قُلُوبِ الَّذِینَ کَفَرُوا الرُّعْبَ در دلهاى کافران هراس خواهم افکند فَاضْرِبُوا فَوْقَ الْأَعْنَاقِ وَاضْرِبُوا مِنْهُمْ کُلَّ بَنَانٍ} { انفال:۱۲ [ پس بر فراز گردنها بزنید و همه سر انگشتان (دست و پاى) آنان را ببرّید.
جبرئیل – علیه السلام – پس از بازگشت رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – از غزوه ی خندق، نزد رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – آمد که اسلحه اش را گذاشته و غسل کرده بود. ولی جبرئیل گرد و خاک را از موهای سرش می نشاند، و به رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – گفت: شما اسلحه را گذاشته اید؟ ولی ما هنوز آن را نگذاشته ایم. بطرف کفار بیرون شو، رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: «فَأَیْنَ»؟ کجا برویم؟ جبرئیل بسوی بنی قریظه اشاره کرد.) بخاری و مسلم)
۵) پنجمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که آنان به امر الله متعال مؤمنان را دوست می دارند: رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: «إِذَا أَحَبَّ اللَّهُ عَبْدًا هرگاه خداوند بنده ای را دوست داشته باشد نَادَى جِبْرِیلَ إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ فُلَانًا فَأَحِبَّهُ به جبرئیل می فرماید: خداوند فلان بنده را دوست دارد تو نیز ای جبرئیل! او را دوست بدار فَیُحِبُّهُ جِبْرِیلُ فَیُنَادِی جِبْرِیلُ فِی أَهْلِ السَّمَاءِ إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ فُلَانًا فَأَحِبُّوهُ جبرئیل نیز او را دوست می دارد و در میان تمام اهل آسمان صدا می زند: خداوند فلانی را دوست دارد، شما نیز او را دوست بدارید. فَیُحِبُّهُ أَهْلُ السَّمَاءِ آنگاه اهل آسمان نیز با وی محبت خواهند کرد ثُمَّ یُوضَعُ لَهُ الْقَبُولُ فِی أَهْلِ الْأَرْضِ». و بعد مقبولیت و محبت او در دل اهل زمین انداخته می شود. (صحیح بخاری و صحیح مسلم).
۶) ششمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که آنان برای برخی از دعاهای مؤمنان آمین می گویند: «دَعْوَهُ الْمَرْءِ الْمُسْلِمِ لِأَخِیهِ بِظَهْرِ الْغَیْبِ مُسْتَجَابَهٌ دعای غایبانه مسلمان در حق برادر مسلمانش قبول می شود. عِنْدَ رَأْسِهِ مَلَکٌ مُوَکَّلٌ زیرا در کنارش فرشته ای مقرر است کُلَّمَا دَعَا لِأَخِیهِ بِخَیْرٍ هر زمانی که دعای خیری برای برادرش نمود قَالَ الْمَلَکُ الْمُوَکَّلُ بِهِ آمِینَ وَلَکَ بِمِثْلٍ» فرشته موکل بر دعایش آمین گوید و نیز گوید برای تو همانند آن. (صحیح مسلم)
اینجا مناسب است که خدمت خواهران وبرادران نمازگزارمان عرض کنیم: وقتی که دعای فرشته آمین گوینده، موجب اجابت دعای مؤمن است، مسلمان نباید برای خود دعای بد کند. سلمه – رضی الله عنهما – روایت می کند که رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: «لا تَدْعُوا عَلى أَنْفُسِکُم علیه خود دعای بد نکنید إِلاَّ بِخَیْر و همواره در حق خود دعای نیک کنید ، فإِنَّ المَلائِکَهَ یُؤمِّنُون عَلى ما تَقُولونَ» زیرا فرشتگان بر دعاهای شما آمین می گویند».) مسلم)
۷) هفتمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که آنان اهل ذکر را زیر بال خود می گیرند: امام بخاری و مسلم روایت کرده اند که رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: «إنَّ للهِ تَعَالَى مَلائِکَهً یَطُوفُونَ فی الطُّرُقِ همانا خداوند فرشتگانی دارد که در حال گردش هستند یَلْتَمِسُونَ أهْلَ الذِّکْرِ و کسانی را پیدامی کنند که مشغول ذکر خداوند هستند. ، فإذا وَجَدُوا قَوْمَاً یَذْکُرُونَ اللهَ – عز وجل -، تَنَادَوْا: هرگاه آنها را یافتند، همدیگر را صدا می کنند: هَلُمُّوا إِلَى حَاجَتِکُمْ، بیایید بسوی هدفتان فَیَحُفُّونَهُمْ بِأَجْنِحَتِهِم إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْیَا، … » (بخاری و مسلم). آنگاه فرشتگان در جمع ذاکران می آیند و تا آسمان دنیا آنان را زیر بال خود می گیرند.
۸) هشتمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که آنان کسانی که قرآن را تلاوت و مدارسه می کنند را احاطه می کنند: امام مسلم روایت کرده که رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: وَمَا اجْتَمَعَ قَوْمٌ فِی بَیْتٍ مِنْ بُیُوتِ اللهِ یَتْلُونَ کِتَابَ اللهِ وَیَتَدَارَسُونَهُ بَیْنَهُمْ هر گاه چند نفر در یکی از خانه های خدا مشغول تدریس، تعلیم و یادگیری کتاب خدا باشند إِلَّا نَزَلَتْ عَلَیْهِمُ السَّکِینَهُ آرامش بر آنان نازل می شود، وَغَشِیَتْهُمُ الرَّحْمَهُ و رحمت الهی آنان را احاطه می کند وَحَفَّتْهُمُ المَلَائِکَهُ، و فرشتگان اطرافشان را فرا می گیرند وَذَکَرَهُمُ اللهُ فِیمَنْ عِنْدَهُ و خداوند نزد ساکنان آسمان از آنها یاد می کند ) صحیح مسلم)
۹) نهممین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که فرشتگان برای طالبان علم تواضع و فروتنی می کنند: در روایتی رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: وَإنَّ الملائِکَهَ لَتَضَعُ أجْنِحَتَهَا لِطالب الْعِلْمِ رِضاً بِما یَصْنَعُ « و همانا فرشتگان بواسطهء رضایتی که از کارش دارند، بالهای خود را برای طالب علم می گسترانند. (ترمذی)
۱۰) دهمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که فرشتگان نام کسانی را که در مراسم نماز جمعه حاضر می شوند به ترتیب زمان ورود ثبت می کنند: «إِذَا کَانَ یَوْمُ الْجُمُعَهِ هنگامی که روز جمعه فرا می رسد کَانَ عَلَى کُلِّ بَابٍ مِنْ أَبْوَابِ الْمَسْجِدِ الْمَلَائِکَهُ فرشتگان به هر دری از دروازه های مسجد، مستقر می شوند یَکْتُبُونَ الْأَوَّلَ فَالْأَوَّلَ، و به ترتیب، اسامی کسانی را که وارد مسجد می شوند، می نویسند فَإِذَا جَلَسَ الْإِمَامُ هنگامی که امام برای خواندن خطبه می نشیند طَوَوُا الصُّحُفَ آنها دفترهایشان را جمع می کنند وَجَاءُوا یَسْتَمِعُونَ الذِّکْرَ». و می آیند و به خطبه، گوش می دهند (بخارى:۳۲۱۱)
۱۱) یازدهمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که آنان برخی از سخنان نیک بندگان را ثبت می کنند: رِفَاعَهَ بْنِ رَافِعٍ الزُّرَقِیِّ می گوید: روزی، پشت سر آنحضرت – صلى الله علیه وسلم – نماز می خواندیم. وقتی رسول خدا – صلى الله علیه وسلم – سر از رکوع برداشت و «سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ » گفت، یکی از نماز گزاران این جملات را خواند: « رَبَّنَا وَلَکَ الْحَمْدُ حَمْدًا کَثِیرًا طَیِّبًا مُبَارَکًا فِیهِ». پس از اتمام نماز، رسول الله – صلى الله علیه وسلم – پرسید: «مَنِ الْمُتَکَلِّمُ»؟ «چه کسی این کلمات را خواند»؟ بخارى:۷۹۹) آن نمازگزار گفت: من بودم. رسول الله – صلى الله علیه وسلم – فرمود: «رَأَیْتُ بِضْعَهً وَثَلاثِینَ مَلَکًا یَبْتَدِرُونَهَا، أَیُّهُمْ یَکْتُبُهَا أَوَّلُ». ( «سی و اندی فرشته را دیدم که برای نوشتن این جملات، از یکدیگر سبقت می گرفتند و هر کدام، سعی می کرد قبل از دیگری، آنرا بنویسد». پس فرشتگان نویسنده علاوه از دو فرشته ای هستند که اعمال نیک و بد انسانها را می نویسند؛ زیرا تعدادشان، سی و اندی ذکر شده است. درکتاب سنن ابن ماجه روایت شده است که رسول خدا صلی الله علیه و اله و سلم برای آنان نقل فرموده است بنده ای از بندگان خدا گفت ::( یَا رَبِّ، لَکَ الْحَمْدُ، کَمَا یَنْبَغِی لِجَلاَلِ وَجْهِکَ وَلِعَظِیمِ سُلْطَانِکَ، پروردگارا، تو را حمد و سپاس ، آن حمد و سپاسی که شایسته ی مقام و جلال تو است و درخور بزرگی قدرت تو .این گفته دو فرشته ی ( مامور ثبت اعمال ) را به دشواری انداخت و آنان را دچـار مشکـل کرد کـه چگونه پـاداش این گفتار را بنویسند. به سوی خدا بالا رفتند و گفتند: پروردگارا، بنده ای سخنی بر زبان آورده است که نمی دانیم به چه نحوی پاداش آن را بنویسیم خداوند فرمود: – گرچه خود بهتر از هر کسی می دانست که بنده اش چـه گفته است – ـ: مَاذَا قَالَ عَبْدِی؟ آنچه را که بنده ی من گفته است چیست ؟گفتند: پروردگارا او گفته است : یَا رَبِّ لَکَ الْحَمْدُ کَمَا یَنْبَغِی لِجَلال وَجْهِکَ وَعَظِیمِ سُلْطَانِکَ، تو را حمد و سـپاس ، چنانکه شایسته ی جلال تو و بزرگی قدرت تو است .:همانگونه کـه گفته است ، پروردگار بدانان گفت: اکْتُبَاهَا کَمَا قَالَ عَبْدِی، حَتَّى یَلْقَانی فَأَجْزِیَهُ بِهِ.).. آن را یادداشت کنید تا آنگاه که به سوی من برمی گردد و من پاداش آن را بدو خواهم داد.
۱۲) دوازدهمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که فرشتگان به نوبت (شیفتی) میان انسانها می آیند: یَتَعَاقَبُونَ فِیکُمْ، (دو دسته) از فرشتگان بدنبال هم پیش شما مى آیند و مى روند مَلاَئِکَهٌ بِاللَّیْلِ دسته اى در شب مى آیند (و در روز مى روند) وَمَلاَئِکَهٌ بِالنَّهَارِ دسته دیگر در روز مى آیند (و در شب مى روند) ، وَیَجْتَمِعُونَ فِی صَلاَهِ الْفَجْرِ وَصَلاَهِ الْعَصْرِ و به هنگام نماز صبح و عصر هر دو دسته با هم جمع مى شوند ، ثُمَّ یَعْرُجُ الَّذِینَ بَاتُوا فِیکُمْ آن دسته که پیش شما بوده اند به ملکوت اعلا بر مى گردند فَیَسْأَلُهُمْ رَبُّهُمْ، وَهُوَ أَعْلَمُ بِهِمْ، کَیْفَ تَرَکْتُمْ عِبَادِی و پروردگار عالم که از همه آگاه تر است از ایشان مى پرسد، در چه حالى بنده مرا ترک نمودید؟ فَیَقُولُونَ تَرَکْنَاهُمْ وَهُمْ یُصَلُّونَ فرشتگان مى گویند: ما که آنان را ترک کردیم نماز مى خواندند؛ ، وَأَتَیْناهُمْ وَهُمْ یُصَلُّونَ»(بخاری) و وقتى که پیش آنان رفتیم باز نماز مى خواندند». در روایتی که در صحیح مسلم آمده : فرشتگان اعمال شب را قبل از رسیدن روز، و اعمال روز را پیش از فرا رسیدن شب نزد خداوند می برند. (صحیح مسلم)از این رو خداوند منزلت نماز صبح را بسیار بزرگ توصیف نموده؛ زیرا فرشتگان در آن حضور می یابند، همانگونه که می فرماید:{أَقِمِ الصَّلَاهَ لِدُلُوکِ الشَّمْسِ إِلَى غَسَقِ اللَّیْلِ وَقُرْآنَ الْفَجْرِ إِنَّ قُرْآنَ الْفَجْرِ کَانَ مَشْهُودًا}] اسراء:۷۸ [یعنی: نماز را چنان که باید بخوان به هنگام زوال آفتاب (از نصف النهار، که آغاز نماز ظهر است و امتداد آن وقت نماز عصر را نیز دربر می گیرد) تا تاریکی شب، و نماز صبح را بخوان، بی گمان نماز صبح (توسّط فرشتگان شب و فرشتگان روز) بازدید می گردد.
۱۳) سیزدهمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که آنان سلام امّت را به پیامبر – صلى الله علیه وآله وسلم – می رسانند:عبدالله بن مسعود – رضی الله عنه – نقل می کند که رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: « «إِنَّ لِلَّهِ مَلَائِکَهً سَیَّاحِینَ فِی الْأَرْضِ یُبَلِّغُونِی مِنْ أُمَّتِی السَّلَامَ» (سنن ترمذی) «برای الله عزوجل ملائکه هایی هستند که در زمین می گردند و سلام امتم را به من می رسانند».
۱۴) چهاردهمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که آنان بندگان نیکوکار را یاری نموده و غم و اندوه را از آنها می زدایند: از جمله این موارد این که خداوند جبرئیل را برای کمک مادر حضرت اسماعیل – علیه السلام – در مکه مکرمه فرستاد. از ابن عباس – رضی الله عنهما – روایت شده است: مادر حضرت اسماعیل – علیه السلام – هفت بار میان صفا و مروه برای جستجوی آب رفت و آمد کرد. وقتی نزدیک مروه رسید، صدایی به گوشش رسید. به خود گفت: ساکت باش، سپس صدایی شنید، گفت: آیا می توانید به من کمکی بکنید. ناگاه چشمش به فرشته ای در محل زمزم افتاد. آن فرشته با بالهای خود آب را بیرون آورد. فرشته به مادر اسماعیل گفت: هیچ خطری شما را تهدید نمی کند، اینجا خانه ی خداست که این پسر و پدر آن را خواهند ساخت. خداوند ساکنان این محل را ضایع نمی کند. (بخاری)
در سنن نسایی آمده است که آن فرشته که نزد مادر اسماعیل – علیه السلام – آمد، جبرئیل بود. می گوید: وقتی که جبرئیل محل زمزم را با پای خود حفر کرد، هاجر مادر اسماعیل شن ها را جمع کرد. (تا جلوی جریان آب را بگیرد) رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: خداوند مادر اسماعیل را مورد مرحمت قرار دهد، اگر جلوی جریان آب زمزم را نمی گرفت، بصورت چشمه جاری می شد.) صحیح الجامع)
۱۵) پانزدهمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که آنان در تشییع جنازه ی بندگان نیکوکار شرکت می کنند:رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – درباره ی سعد بن معاذ فرمود: هَذَا الَّذِی تَحَرَّکَ لَهُ الْعَرْشُ وَفُتِحَتْ لَهُ أَبْوَابُ السَّمَاءِ وَشَهِدَهُ سَبْعُونَ أَلْفًا مِنْ الْمَلَائِکَهِ لَقَدْ ضُمَّ ضَمَّهً ثُمَّ فُرِّجَ عَنْهُ یعنی: او کسی است که عرش خداوند بخاطر درگذشت او به لرزه درآمد، و درهای آسمان به روی او گشوده شدند، و هفتاد هزار فرشته در تشییع جنازه اش شرکت کردند. ولی با این وجود در قبر فشرده شد و سپس عذاب قبر از وی برداشته شد. (نسائی )
۱۶) شانزدهمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که آنان شهیدان را زیر سایه ی بالشان قرار می دهند:جابر – رضی الله عنه – می گوید: وقتی پدرم شهید شد روپوش را از چهره اش برداشتم و گریه می کردم و خویشاوندانم مرا دلداری می دادند و از گریه کردن منع می کردند، ولی رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – مرا منع نمی کرد، عمه ام «فاطمه» شروع به گریه و زاری کرد. رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: «تَبْکِینَ أَوْ لا تَبْکِینَ، مَا زَالَتِ الْمَلائِکَهُ تُظِلُّهُ بِأَجْنِحَتِهَا حَتَّى رَفَعْتُمُوهُ». (بخارى) «چه گریه بکنی چه نکنی، همچنان فرشتگان او را زیر سایه بالهای خود گرفته بودند تا زمانی که شما او را از اینجا، بلند کردید». امام بخاری این حدیث را عنوان یک باب کتاب خود قرار داده به نام: «باب سایه ی ملائکه بر شهید». (صحیح بخاری)
۱۷) هفدهمین نقش فرشتگان در ارتباط با مومنان اینست که آنان برخی از اوراد واذکار را ذکر می کنند:رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: أَنَّ النَّبِیَّ – صلى الله علیه وسلم – قَالَ: «إِذَا أَمَّنَ الإِمَامُ فَأَمِّنُوا، هنگامی که امام آمین گفت، شما نیز آمین بگویید فَإِنَّهُ مَنْ وَافَقَ تَأْمِینُهُ تَأْمِینَ الْمَلائِکَهِ، غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ». (بخارى)زیرا آمین هر کس که همزمان با آمین فرشتگان باشد، تمام گناهان گذشته اش، آمرزیده میشود». در حدیثی دیگر رسول خدا – صلى الله علیه وآله وسلم – فرمود: «إِذَا قَالَ الإِمَامُ: سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ «هنگامی که امام (سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ) می گوید فَقُولُوا: اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَکَ الْحَمْدُ، شما (اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَکَ الْحَمْدُ) بگویید. فَإِنَّهُ مَنْ وَافَقَ قَوْلُهُ قَوْلَ الْمَلائِکَهِ، اگر این گفته شما همزمان با (اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَکَ الْحَمْدُ) ملائکه ادا شود، غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ». (بخارى) تمام گناهان گذشته شما مورد عفو قرار خواهند گرفت».

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.