آخرین اخبار

کانال تلگرام

telegram2
خانه / اخبار ویژه / خطبه نماز جمعه ۷ آبان ۱۳۹۵ اهل سنت صادقیه تهران

خطبه نماز جمعه ۷ آبان ۱۳۹۵ اهل سنت صادقیه تهران

ارسال شده توسط احمد از خراسان

صادقیه

موضوع خطبه:نشانه های قبولی طاعت
خطیب جمعه اهل‌سنت صادقیه تهران:استاد عزیز بابایی

و آیه ی (۲۷ از سوره مائده) إِنَّما یَتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقِینَ خداوند فقط از پرهیزگاران مى پذیرد ،هشدارى است بر اینکه هر عبادتى مقبول نیست بلکه در صورتى مقبول میشود که بر وجه مخصوصى باشد [از دلى و خاطرى و اندیشه اى بر اساس پرهیزکارى باشد.]یکی از دغدغه های صالحان گذشته همین بود که می ترسیدند عملشان در نزد خداقبول نگردد: (کونوا لقبول العمل أشد اهتمامًا منکم بالعمل، ألم تسمعوا إلى قول الله عز وجل: إِنَّمَا یَتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقِینَ)یعنی به قبولی عمل بیش از خود عمل اهتمام بورزید بعداآیه رافرمودند. ابن عبدبر در التمهید این چنین نوشته است: «گدایی نزد ابن عمر آمد و از او چیزی خواست، ابن عمر به پسرش گفت یک دینار به او بدهد، پسرش گفت خدا قبول کند، پدر! او گفت: اگر می دانستم خداوند یک سجده یا یک درهم صدقه را از من قبول کرده است، هیچ چیز برایم محبوبتر از مرگ نبود! آیا می دانی خداوند از چه کسانی قبول می کند؟ او تنها از پرهیزگاران قبول می کند».بعد از انجام هر طاعت و عبادتی و یا عمل صالحی ، همه ی ما سخن سیدنا علی رضی الله عنه را باید به یاد آوریم که می فرمود: {لیت شعری، من المقبول فنهنیه، ومن المحروم فنعزیه} یعنی: «ایکاش می دانستیم کدام یک از ما اعمالش قبول گشته به او تبریک می گفتیم و به کسانی که از قبولی عبادتشان محروم گشته اند تعزیت می گفتیم » همچنین بعد از هر عبادتی این گفته ی ابن مسعود رضی الله عنه را فراموش نکنیم که می گفت: {أیها المقبول هنیئًا لک، أیها المردود جبر الله مصیبتک} یعنی: «ای کسی که عبادتت نزد خدا قبول گشته به تو تبریک می گوییم و ای کسی که عبادتت مردود گشته خداوند این مصیبتت را جبران کند.»

بزرگواران:با اینکه توفیق انجام دادن عمل صالح ، نعمت بزرگی است، اما این نعمت تمام نمی شود مگر به وسیله ی نعمت بزرگتری که همانا نعمت مقبول واقع شدن آن عمل است.اینست که صحابه رضوان الله تعالی علیهم بعد از انجام طاعت به یکدیگر می گفتند: تقبل الله منا ومنکم یعنی خداوند از ما وشما قبول کند .هنگامی که بنده بداند که بیشتر اعمال به دلایلی در درگاه خدا قبول نشده و رد می شوند ، توجه و اهتمام بیشتری به شناخت اسباب قبولی عبادات می نماید

اسباب قبولی یا علامت های مقبولی عبارتند از:
۱ – اولین نشانه قبولی توبه بنده که مهمترین عمل صالح بنده است اینست که بنده بعد از آن به سوی گناه بازگشت نکند:چون بازگشت به سوی گناه ، نشانه ی ضرر و زیان است.برخی از کسانی که توبه می کنند می بینی که می گویند: می دانم که بزودی به سوی آن گناه باز خواهم گشت .نباید چنین چنین گفت بلکه باید حتما و صد در صد، نه با تردید گفت:”ان شاءالله بسوی گناه بر نمی گردم! “. باید برای این امر از خداوند یاری خواست و عزم را جزم کرد که دیگر به سوی آن گناه بازنگردد.اگر بازگشت معلوم می شود که توبه اش در درگاه خدا قبول نشده است.۲ – دومین نشانه قبولی عمل اینست که بنده بعد از عمل ترس از قبول نشدن آن داشته باشد: در سنن ترمذی وابن ماجه از ام المومنین عایشه رضی الله عنها روایت شده که گفت : “از رسول الله صلى الله علیه و سلم درباره ی این آیه سؤال کردم: { وَالَّذِینَ یُؤْتُونَ مَا آتَوا وَّقُلُوبُهُمْ وَجِلَهٌ أَنَّهُمْ إِلَى رَبِّهِمْ رَاجِعُونَ} [المؤمنون: ۶۰] یعنی « و کسانى که آنچه را باید [در راه خدا] بدهند، مى دهند و دلهایشان از آنکه به سوى پروردگارشان باز خواهند گشت بیمناک است.»آیا آنان کسانی هستند که شراب می نوشند و دزدی می کنند؟! فرمود: { «لاَ یَا بِنْتَ الصِّدِّیقِ وَلَکِنَّهُمُ الَّذِینَ یَصُومُونَ وَیُصَلُّونَ وَیَتَصَدَّقُونَ وَهُمْ یَخَافُونَ أَنْ لاَ یُقْبَلَ مِنْهُمْ أُولَئِکَ الَّذِینَ یُسَارِعُونَ فِى الْخَیْرَاتِ وَهُمْ لَهَا سَابِقُونَ»} یعنی: «خیر ای دختر صدیق! اینیان کسانی اند که روزه گرفته، نماز گزارده، صدقه داده و باز از قبول نشدن اعمالشان بیمناکند، آنان در کارهای نیک برهم پیشی می گیرند.» “پس علی رغم حرص و علاقه ی شدید به انجام عبادات ارزشمند باز به آن تکیه نکرده و هیچ چشم داشتی از آن ندارد، و برای پروردگارش آن را دلیل نمی آورد، بلکه اعمالش نادیده انگاشته و نهایت نیازمندی و فقر خویش را به عفو و بخشش خداوند و رحمت او ابراز می دارد و قلبش را پر از بیم و ترس می نماید، و از اینکه اعمالش طرد شود ترسیده، و به خداوند پناه ببرد، و خواری و زاری یک پناهنده به سوی خداوند را بنمایاند و از او بخواهد تا از وی قبول فرماید.۳ – سومین نشانه قبولی عمل صالح بنده اینست که توفیق اعمال صالح یکی بعد از دیگری را داشته باشد:نشانه ی قبولی طاعت آن است که بنده توفیق عبادت بعدی را پیدا بکند. بزرگواران !از نشانه های قبولی یک کار نیک انجام کار نیک دیگری است. عمل نیک پیوسته می گوید: خواهرم خواهرم. (یعنی کار حسنه و نیک دیگر را صدا می زند.) و این از رحمت خداوند تبارک و تعالی و بخشش وی است؛ که بنده اش را گرامی می دارد که اگر کار نیکی انجام دهد، و آن را خالص برای بگرداند، او نیز دروازه ی عمل نیک دیگری به سوی بر وی می گشاید؛ تا بتواند بیشتر و بیشتر به او نزدیک گردد.پس عمل صالح شجره ی طیبه ای است که احتیاج به آبیاری و مواظبت دارد تا اینکه رشد و نمو پیدا کرده و پایدار شود و میوه بدهد. مهمترین چیزی که بدان نیازمندیم آن است که همچنان به اعمال صالحه ای که پیشتر انجام می دادیم پایبند مانده و بر آن ها مداومت نموده و اندک اندک بر آن ها بیافزاییم.۴ – چهارمین نشانه قبولی عمل صالح در نزد خدا اینست که بنده اعمال صالح خود را هرچند بزرگ هم باشد ولی او کوچک شمرد و به آنها تکبر نورزد و مغرور نشودن :بنده ی مؤمن هر عملی را انجام داده و هرقدر اعمال صالحه را پیش بفرستد، با وجود این همه اعمال نمی تواند شکر نعمتی از نعمتهای بدنش: از جمله شنوایی و بینایی و گویایی و … را به جای آورد و هنوز از عهده ی هیچ چیزی از حقوق خداوند متعال برنمی آید چراکه حق او در وصف نمی گنجد. به همین دلیل است که جزو خصلت های انسانهای مخلص کوچک شمردن اعمالشان می باشد، و چیزی از این کردار خویش را نمی بینند تا بدان مغرور گشته و می کوشند تا آنان را نفریبد تا از اجر اعمالشان کاسته نشود. این افراد از انجام دادن اعمال صالح خسته نمی شوند.بنده همان به که ز تقصیر خویش//عذر به درگاه خدای آورد…ورنه سزاوار خداوندگیش//کس نتواند که بجای آورد… آنچه در کوچک نمایاندن اعمال به ما کمک می کند عبارت است از: شناخت خداوند متعال، مشاهده ی نعمتهای او، و به یاد آوردن گناهان و اشتباهات خود.در این باره ی تأمل کنیم .حسن بصری می گوید: با زیاد پنداشتن اعمال خود بر خداوند متعال منت مگذارید. ۵ –پنجمین نشان قبولی عمل صالح در نزد خدا اینست که بنده پیوسته طاعت را نه تنها انجام دهد بلکه قلبا آن را دوست هم داشته باشد و گناه رانه تنها انجام ندهد بلکه آن را ناپسند هم بدارد: خداوند متعال می فرماید: {الَّذِینَ آمَنُواْ وَتَطْمَئِنُّ قُلُوبُهُم بِذِکْرِ اللّهِ أَلاَ بِذِکْرِ اللّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ} [الرعد:۲۸] یعنی: «همان کسانى که ایمان آورده اند و دلهایشان به یاد خدا آرام مى گیرد آگاه باش که با یاد خدا دلها آرامش مى یابد.»از جمله نشانه های قبولی این است که شخص گناه و نزدیکی به آن را ناپسند بداند و از خداوند بخواهد که از آن دورش بدارد، چنان که گفته می شود:پروردگارا! ایمان را برایم دوست داشتنی کن و آن را زینت قلبم نما، و کفر و نافرمانی و آلودگی را برایم ناپسند بدار و مرا جزو انسانهای وارسته قرار بده!۶ – ششمین نشان قبول طاعت وعبادت اینست که بنده پیوسته به خداوند امیدوارباشد و بسیار دعا نماید:بزرگواران امید قبول عمل- همراه با بیم از مردود گشتن آن – در وجود انسان فروتنی و خشوع در برابر خداوند متعال را پدید می آورد و بر ایمان و باور وی می افزاید. با متحقق گشتن امیدواری انسان ، دستان خود را برای درخواست قبوال عبادت هایش از خداوند بالا می برد؛ چرا که تنها او است که قدرت این کار را دارد. همان گونه که پدر ما حضرت ابراهیم خلیل الرحمن و اسماعیل علیهما الصلاه و السلام عمل نمود، جاییکه خداوند رحمان داستان آن دو را در بنای کعبه چنین بیان می دارد:{ وَإِذْ یَرْفَعُ إِبْرَاهِ‍یمُ الْقَوَاعِدَ مِنَ الْبَیْتِ وَإِسْمَاعِیلُ رَبَّنَا تَقَبَّلْ مِنَّا إِنَّکَ أَنتَ السَّمِیعُ الْعَلِیمُ (۱۲۷) رَبَّنَا وَاجْعَلْنَا مُسْلِمَیْنِ لَکَ وَمِن ذُرِّیَّتِنَا أُمَّهً مُّسْلِمَهً لَّکَ وَأَرِنَا مَنَاسِکَنَا وَتُبْ عَلَیْنَا إِنَّکَ أَنتَ التَّوَّابُ الرَّحِیمُ (۱۲۸) رَبَّنَا وَابْعَثْ فِیهِمْ رَسُولًا مِّنْهُمْ یَتْلُوا عَلَیْهِمْ آیَاتِکَ وَیُعَلِّمُهُمُ الْکِتَابَ وَالْحِکْمَهَ وَیُزَکِّیهِمْ إِنَّکَ أَنتَ الْعَزِیزُ الْحَکِیمُ (۱۲۹) } [بقره] و هنگامى که ابراهیم و اسماعیل پایه هاى خانه [کعبه] را بالا مى بردند [و گفتند:] پروردگارا، از ما بپذیر. همانا که تویى شنواى دانا {۱۲۷} پروردگارا، ما را فرمانبردارت بگردان و از فرزندانمان [نیز] امّتى فرمانبردار خود [قرار ده] و شیوه پرستشمان را به ما بنما و ما را ببخشاى. حقّا تویى که توبه پذیر مهربانى {۱۲۸} پروردگارا، و از میان آنان [آن چنان] رسولى از خودشان برانگیز که آیه هایت را برایشان مى خواند و به آنان کتاب و حکمت ماموزد و آنان را پاک مى دارد. بى گمان تویى پیروزمند فرزانه {۱۲۹}۷ –هفتمین نشان قبولی طاعات وعبادات اینست که خداوند متعال برای انجام طاعت سهولت ایجاد می کند و دوری از معصیت را آسان می نماید:سبحان الله! وقتی که خداوند طاعتی را از تو می پذیرد راه انجام طاعت دیگری را که فکرش را هم نمی کردی برایت آسان می کند، بلکه حتی تو را از گناهان و معصیت ها دور می کند حتی اگر بدان نزدیک گشته باشی. خداوند متعال مى فرماید: {فَأَمَّا مَن أَعْطَى وَاتَّقَى-۵ – وَصَدَّقَ بِالْحُسْنَى-۶ – فَسَنُیَسِّرُهُ لِلْیُسْرَى-۷ – وَأَمَّا مَن بَخِلَ وَاسْتَغْنَى-۸ – وَکَذَّبَ بِالْحُسْنَى-۹ – فَسَنُیَسِّرُهُ لِلْعُسْرَى-۱۰ – ] {اللیل:۵ – ۱۰] یعنی: «اما آنکه [حق خدا را] داد و پروا داشت-۵ – و [پاداش] نیکوتر را تصدیق کرد (۶) بزودى راه آسانى پیش پاى او خواهیم گذاشت (۷) و اما آنکه بخل ورزید و خود را بى نیاز دید (۸) و [پاداش] نیکوتر را به دروغ گرفت (۹) بزودى راه دشوارى به او خواهیم نمود (۱۰)»۸ – هشتمین نشان نشانه ی قبول طاعت آن است که خداوند دوستی انسان های صالح را در قلب بنده اش بیافکند و نیز انسان ها فاسد و گناهکار را در دلش ناپسند و مبغوض دارد: از امام احمد نقل شده که رسول الله صلى الله علیه و سلم فرمود: { «أَوْثَقَ عُرَى الإِیمَانِ، الْحَبُّ فِی اللَّهِ، وَالْبُغْضُ فِی اللَّهِ» } یعنی: « دوستی و دشمنی ورزیدن در راه خدا، یکی از محکمترین دستگیره های ایمان است. عطاء الله اسکندری گفته است: هرگاه خواستی جایگاه خویش را نزد خداوند بشناسی ببین که جایت را در بیم چه کسانی قرارداده است. و از فرمایش پیامبر خدا صلى الله علیه و سلم اطاعت نماییم که می فرماید:«مَنْ أَحَبَّ لِلَّهِ وَأَبْغَضَ لِلَّهِ وَأَعْطَى لِلَّهِ وَمَنَعَ لِلَّهِ فَقَدِ اسْتَکْمَلَ الإِیمَانَ» من أحب لله، وأبغض لله، وأعطى لله، ومنع الله، فقد استکمل الإیمان یعنی: کسی که برای خدا دوست بدارد، برای خدا دشمنی ورزد، برای خدا بخشش کند و برای خدا دست نگاهدارد، به کمال ایمان دست یافته است. روایت از ابوداود ” ۹ –نهمین نشان قبول طاعت اینست که بنده آمرزش بسیار بطلبد واستغفار زیاد کند: هرچقدر انسان علاقمند و کوشا در تکمیل نمودن عمل خود باشد باز جای نقص و کوتاهی در آن باقی هست. مثلاً پس از آنکه بنده مراسم حج را به جای می آورد، خداوند متعال مى فرماید:{ثُمَّ أَفِیضُواْ مِنْ حَیْثُ أَفَاضَ النَّاسُ وَاسْتَغْفِرُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ غَفُورٌ رَّحِیمٌ} [البقره:۱۹۹] یعنی: «پس از همان جا که [انبوه] مردم روانه مى شوند شما نیز روانه شوید و از خداوند آمرزش خواهید که خدا آمرزنده مهربان است.»پیامبر صلى الله علیه و سلم به اموخته است که پس از نماز سه مرتبه استغفار نموده و نیز اهل نماز شب پس از قیام و زاری خود در سحرگاهان استغفار کنند. خداوند متعال می فرماید:{وَبِالْأَسْحَارِ هُمْ یَسْتَغْفِرُونَ} [الذاریات:۱۸] یعنی: «و در سحرگاهان [از خدا] طلب آمرزش مى کردند.» همچنین خداوند متعال پیامبر صلى الله علیه و سلم را چنین سفارش می نماید: {فَاعْلَمْ أَنَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَاسْتَغْفِرْ لِذَنبِکَ وَلِلْمُؤْمِنِینَ وَالْمُؤْمِنَاتِ} [محمد:۱۹] یعنی: «پس بدان که هیچ معبودى جز خدا نیست و براى گناه خویش آمرزش جوى و براى مردان و زنان با ایمان [طلب مغفرت کن].»همچنین به وی دستور می دهد که زندگانی پربارش از عبادت خداوند و جهاد در راه او را با استغفار پایان بخشد:{إِذَا جَاء نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْحُ (۱) وَرَأَیْتَ النَّاسَ یَدْخُلُونَ فِی دِینِ اللَّهِ أَفْوَاجاً (۲) فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّکَ وَاسْتَغْفِرْهُ إِنَّهُ کَانَ تَوَّاباً (۳)} [النصر] یعنی: «چون یارى خدا و پیروزى فرا رسد (۱) و ببینى که مردم دسته دسته در دین خدا درآیند (۲) پس به ستایش پروردگارت نیایشگر باش و از او آمرزش خواه که وى همواره توبه پذیر است (۳)»پیامبر صلى الله علیه و سلم در رکوع و سجود خود می فرمود: {سبحانک اللهم ربنا وبحمدک، اللهم اغفر لی} [بخاری] یعنی: «بارالها! پاک و منزهی پروردگارا و سپاس ترا، بارالها مرا بیامرز.»۱۰ –دهمین نشان قبولی طاعت اینست که بنده مداومت بر اعمال صالح کند:روش پیامبر صلى الله علیه و سلم مداومت بر اعمال صالح بوده است. روایت شده: { «وَکَانَ إِذَا عَمِلَ عَمَلًا أَثْبَتَهُ»(بخاری). «یعنی هرگاه عملی را انجام می دادند بر آن مواظبت می کردند». } پیامبر خدا صلى الله علیه و سلم می فرماید: سوال شد: أَیُّ الأَعْمَالِ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ؟ قَالَ: «أَدْوَمُهَا وَإِنْ قَلَّ» } [متفق علیه] یعنی: «محبوب ترین اعمال نزد خداوند عملی است که دوام بیشتری داشته باشد اگر چه اندک باشد.»خوشا آنان که بر عمل صالح مداومت داشته باشد، سپس به علت بیماری یا سفر یا خواب قطع شود باز هم پاداش آن عمل برایش نوشته می شود. رسول الله صلى الله علیه و سلم می فرماید: «إِذَا مَرِضَ الْعَبْدُ أَوْ سَافَرَ کُتِبَ لَهُ مِثْلُ مَا کَانَ یَعْمَلُ مُقِیمًا صَحِیحًا». (بخارى [رواه البخاری] یعنی: «هرگاه شخصی مریض شود یا سفر نماید، ثواب آنچه را که در حال صحت واقامت انجام میداده درمی یابد.» این بشارت در حق هرکس که طاعتی را انجام می داده و سپس امری برایش پیش آمده و مانع ادامه ی آن شده باشد و نیت او تداوم آن اعمال بوده باشد صحت دارد.

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.